دوره 9، شماره 4 - ( پژوهش های سیاسی جهان اسلام شماره زمستان 1398 )                   جلد 9 شماره 4 صفحات 254-227 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print

زمینه‌های ساختاری و عوامل کارگزاری شکل‌گیری نهاد بسیج مستضعفان
جبار شجاعی1 ، زاهد غفاری هشجین*2 ، عباس کشاورز شکری3
1- دانشجوی دکتری مطالعات سیاسی انقلاب اسلامی،تهران ،ایران، دانشگاه شاهد
2- دانشیار گروه علوم سیاسی و مطالعات انقلاب اسلامی ، تهران ، ایران ،دانشگاه شاهد ، z_ghafari@yahoo.com
3- دانشیار گروه علوم سیاسی و مطالعات انقلاب اسلامی ، تهران ، ایران ،دانشگاه شاهد
چکیده:   (3614 مشاهده)
پس از پیروزی انقلاب اسلامی، رهبران انقلاب برای حفظ، تثبیت و تداوم انقلاب اسلامی و به علت عدم اعتماد به ساختارهای نظام پیشین، نهادهایی تأسیس کردند تا ضمن نفی ایدئولوژی­های رقیب، به تبلیغ پایدار ایدئولوژی انقلاب اسلامی و در همین راستا به مبارزه با نیروهای ضد انقلاب داخلی و خارجی بپردازند. یکی از این نهادها، بسیج مستضعفان می­باشد که پیرو فرمان 5 آذر 1358 امام خمینی شکل گرفت. با عنایت به اینکه نهادها خروجی همراهی ساختار و کارگزار هستند، نهاد بسیج نیز مجمع همگرایی زمینه­های ساختمندشده و عاملان اجتماعی است. از این رو، پرسش اصلی پژوهش پیش­رو این است که زمینه­های ساختاری و عوامل کارگزاری مؤثّر در شکل­گیری نهاد بسیج کدامند؟. نگارندگان با بهره­گیری از نظریه­ی ساخت­یابی و روش تحلیل اسنادی به این نتیجه نائل شدند که بسیج ایران در نتیجه هم­نهادی زمینه­های امنیتی_سیاسی، فرهنگی_اجتماعی و اقتصادی و کنشگرانی چون سپاه، خرده­گروه­های انقلابی و شخصیت­هایی مثل امام خمینی، جواد منصوری، امیر مجد و اقدامات غیرمستقیم دیگر رهبران و نهادهای نوپای انقلاب شکل گرفته است.
واژه‌های کلیدی: انقلاب اسلامی، امام خمینی، بسیج، زمینه‌های ساختمندشده، کارگزار
متن کامل [PDF 796 kb]   (1540 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1398/6/24 | پذیرش: 1398/9/27 | انتشار: 1399/4/18
بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.