دوره 14، شماره 4 - ( پژوهش های سیاسی جهان اسلام شماره زمستان 1403 )
جلد 14 شماره 4 صفحات 0-0 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
nezhadheidari Z, azhdari B, hasanibagheri M. The Main Trends in the Security Policymaking of the Islamic Republic of Iran from 2011 to 2020. پژوهشهاي سياسي جهان اسلام 2024; 14 (4)
URL: http://priw.ir/article-1-2036-fa.html
URL: http://priw.ir/article-1-2036-fa.html
نژاد حیدری زهرا، اژدری بهناز، حسنی باقری مهدی. روندهای اصلی سیاستگذاری امنیتی جمهوری اسلامی ایران در فاصله زمانی ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۰. فصلنامه پژوهشهاي سياسي جهان اسلام. 1403; 14 (4)
1- گروه علوم سیاسی، واحد بافت، دانشگاه آزاد اسلامی، بافت، ایران
2- گروه علوم سیاسی، واحد بافت، دانشگاه آزاد اسلامی، بافت، ایران(نویسنده مسئول) ،b.azhdari9@iau.ac.ir
2- گروه علوم سیاسی، واحد بافت، دانشگاه آزاد اسلامی، بافت، ایران(نویسنده مسئول) ،
چکیده: (5 مشاهده)
تحولات امنیتی منطقه غرب آسیا در فاصله سالهای ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۰، جمهوری اسلامی ایران را با مجموعهای از تهدیدات پیچیده، چندسطحی و فرامرزی مواجه ساخت که ماهیت سیاستگذاری امنیتی این کشور را بهطور بنیادین دگرگون کرد. بحران سوریه، خروج نیروهای ایالات متحده از عراق، ظهور و گسترش داعش، تشدید رقابت منطقهای با عربستان سعودی و اجرای سیاست «فشار حداکثری» آمریکا، محیط امنیتی ایران را وارد مرحلهای جدید کرد که دیگر صرفاً با الگوهای سنتی دفاع سرزمینی قابل مدیریت نبود. در همین چارچوب، پرسش اصلی پژوهش آن است که سیاستگذاری امنیتی جمهوری اسلامی ایران در فاصله سالهای ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۰ تحت تأثیر چه تحولاتی شکل گرفته و این تحولات چگونه به بازتعریف مفهوم و الگوی امنیت ملی ایران انجامیده است؟
این پژوهش با بهرهگیری از چارچوب نظری امنیتسازی و با روش کیفی توصیفی– تحلیلی، روندهای اصلی سیاستگذاری امنیتی ایران را بررسی میکند و نشان میدهد که چگونه تغییر در ادراک تهدیدات، سیاستهای عملی جمهوری اسلامی ایران را در سطوح داخلی، منطقهای و بینالمللی جهتدهی کرده است. یافتهها حاکی از آن است که سیاست امنیتی ایران در این دوره بر سه محور اساسی استوار بوده است: نخست، تهدیدمحوری و واکنش فعال از طریق شناسایی پیشدستانه تهدیدات و مدیریت آنها در خارج از مرزها، دوم، تعمیق عمق راهبردی منطقهای با اتکا بر محور مقاومت و شبکهای از بازیگران همپیمان و سوم، شکلدهی به بازدارندگی چندلایه با بهرهگیری همزمان از ابزارهای نظامی، اقتصادی، سیاسی، فناورانه و سایبری. نتایج پژوهش نشان میدهد که امنیت در رویکرد جمهوری اسلامی ایران طی این دهه، مفهومی چندبعدی یافته و فراتر از بعد نظامی، حوزههای اقتصادی، اجتماعی، هویتی و فناوری را نیز دربرگرفته است. در نهایت، میتوان گفت سیاستگذاری امنیتی ایران در فاصله ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۰ الگویی ترکیبی، منعطف و مقاومتی را شکل داده است که هدف آن مدیریت تهدیدات پیچیده، افزایش تابآوری داخلی و حفظ موازنه قدرت در محیط امنیتی متحول منطقهای بوده است.
این پژوهش با بهرهگیری از چارچوب نظری امنیتسازی و با روش کیفی توصیفی– تحلیلی، روندهای اصلی سیاستگذاری امنیتی ایران را بررسی میکند و نشان میدهد که چگونه تغییر در ادراک تهدیدات، سیاستهای عملی جمهوری اسلامی ایران را در سطوح داخلی، منطقهای و بینالمللی جهتدهی کرده است. یافتهها حاکی از آن است که سیاست امنیتی ایران در این دوره بر سه محور اساسی استوار بوده است: نخست، تهدیدمحوری و واکنش فعال از طریق شناسایی پیشدستانه تهدیدات و مدیریت آنها در خارج از مرزها، دوم، تعمیق عمق راهبردی منطقهای با اتکا بر محور مقاومت و شبکهای از بازیگران همپیمان و سوم، شکلدهی به بازدارندگی چندلایه با بهرهگیری همزمان از ابزارهای نظامی، اقتصادی، سیاسی، فناورانه و سایبری. نتایج پژوهش نشان میدهد که امنیت در رویکرد جمهوری اسلامی ایران طی این دهه، مفهومی چندبعدی یافته و فراتر از بعد نظامی، حوزههای اقتصادی، اجتماعی، هویتی و فناوری را نیز دربرگرفته است. در نهایت، میتوان گفت سیاستگذاری امنیتی ایران در فاصله ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۰ الگویی ترکیبی، منعطف و مقاومتی را شکل داده است که هدف آن مدیریت تهدیدات پیچیده، افزایش تابآوری داخلی و حفظ موازنه قدرت در محیط امنیتی متحول منطقهای بوده است.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
